De Vrijwilligers Terminale Zorg Drenthe (VTZD) heeft als doel: 'er zijn'  voor terminaal zieke mensen en hun naasten. De VTDZ biedt 'informele zorg', die het best valt te typeren als een vorm van georganiseerde mantelzorg. Dit als ondersteuning, aanvulling of desgewenst vervanging van de mantelzorg van partner, familie, vrienden en/of andere naasten. De VTDZ is hierbij nadrukkelijk aanvullend aan de zorg die professionals bieden. Vrijwilligers nemen geen taken over van de professionele zorgverleners.

Doelgroep en doelstellingen

 De VTDZ helpt mensen in de laatste levensfase en hun mantelzorgers, ongeacht geloof, nationaliteit of persoonlijke situatie. De hulpverlening is bestemd voor mensen die naar verwachting nog slechts kort te leven hebben.

De VTDZ wil de terminaal zieken en hun naasten de ruimte bieden om zoveel mogelijk zelf vorm te geven aan de laatste levensfase. Daar waar nodig bieden de vrijwilligers tijd, aandacht en ondersteuning. Zij doen dat als hulp aan de stervende en diens naasten nodig of gewenst is en het maakt niet uit of dat thuis is, of in een verpleeg- of verzorgingstehuis of in een hospice (bijna-thuis-huis). In alle gevallen wil de VTZD bevorderen dat de kwaliteit van leven in deze terminale fase zo optimaal mogelijk is.

Het hulpaanbod

Het hulpaanbod van de vrijwilligers bestaat uit persoonlijke zorg voor de betreffende mens en diens naasten. Afhankelijk van de behoefte kan de hulp zowel overdag als 's nachts worden ingezet. De werkzaamhede van de vrijwilliger richten zich op vijf terreinen.

1. Sociaal emotionele hulp voor de mens in de laatste levensfase

• 'Er zijn' (de passieve aanwezigheidsfunctie)
• Op verzoek meewerken aan ontspannende en (re)creatieve activiteiten zoals voorlezen of naar buiten gaan
• Begeleiden bij bezoek aan arts, ziekenhuis e.d.
• Luisteren, stil zijn, rust bieden, ingaan op vragen rond zingeving
• 's Nachts waken

2. Praktische verzorging van de mensen in de laatste levensfase

• Helpen bij eten en drinken
• Helpen bij wassen van gezicht, handen en haarverzorging
• Eenvoudige mondverzorging
• Helpen bij verwisselen van kleding
• Aanreiken van voorgeschreven en uitgezette medicijnen
• Helpen bij toiletgang
• Hulp bij in en uit bed gaan (eventueel na instructie en in overleg)
• Bed afhalen en opmaken, kussen schikken
• Helpen tillen van de zieke in overleg met de professionele thuiszorg

3. Observeren en signaleren

Door het 'er zijn'kunnen vrijwilligers van de VTDZ - zonder hiervoor verantwoordelijk te zijn - veranderingen observeren en signaleren. Met name als het gaat om:

• Veranderingen in de lichamelijke en geestelijke situatie van de patiënt
• Veranderingen in de werking van apparatuur
• Veranderingen in de zorgbehoefte van de patiënt

4. Ondersteuning of vervanging van de mantelzorg

Ten aanzien van de mantelzorg kunnen de medewerkers van de VTDZ het volgende betekenen:

• Gehele of gedeeltelijke vervanging (b.v. waak- en/of oppasdienst)
• Praktische ondersteuning (kleine hand- en spandiensten)
• Stimulering door erkenning, aanmoediging, bevestiging
• Signaleren van veranderingen bij de mantelzorg

5. Samenwerking

De vrijwilligers spelen door rapportage en overdracht een rol in de samenwerking met allen die bij de zorg betrokken zijn.

Wat mag u niet van een vrijwilliger verwachten?

Het hulpaanbod van de VTZD ligt uitdrukkelijk in het domein van de informele zorg. Dit betekent dat een vrijwilliger geen voorbehouden medisch-technisch handelen verricht. Ook al betreffen het handelingen die de mantelzorgers in sommige situaties wel verrichten: zoals: katheterzakje verwisselen, injecteren, verwisselen van infuusflessen, sondevoeding toedienen, grote wasbeurt e.d.

Daarnaast zal de vrijwilliger evenmin huishoudelijke taken en zorgtaken verrichten die tot het takenpakket van de professional behoren.